Powrót

Zwolnienia grupowe

Artykuł zgodny ze stanem prawnym na dzień: 2020-07-27

W ostatnim czasie, w związku pogorszeniem się sytuacji na rynku pracy wywołanym przez COVID-19, wzrosła liczba zwolnień grupowych. Warto wiedzieć, kiedy pracodawca może przeprowadzić zwolnienie grupowe oraz jakie prawa ma pracownik.

Zwolnienia grupowe wiążą się z szeregiem formalności, jakie musi spełnić pracodawca przez redukcją zatrudnienia. Dla zwalnianych pracowników oznacza to prawo do odpraw pieniężnych z tytułu rozwiązania stosunku pracy w ramach zwolnień grupowych.

 

Kiedy mówimy o zwolnieniu grupowym?

Zwolnień grupowych może dokonać pracodawca zatrudniający co najmniej 20 pracowników. Aby można było mówić o zwolnieniu grupowym,  redukcja zatrudnienia powinna nastąpić w okresie nieprzekraczającym 30 dni, a zwolnienia powinny obejmować:

  • 10 pracowników, gdy pracodawca zatrudnia mniej niż 100 pracowników,
  • 10% pracowników, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 100, ale mniej niż 300 pracowników,
  • 30 pracowników, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 300 lub więcej pracowników.

Znaczenie ma tutaj liczba zatrudnionych pracowników w momencie wypowiadania umowy o pracę. Do stanu zatrudnienia nie wlicza się pracowników tymczasowych oraz osób świadczących pracę w ramach umów innych niż umowy o pracę.

 

Kryteria doboru pracowników do zwolnień

Odpowiedzialność za redukcję etatów ponosi pracodawca, a nie pracownik. Pracodawca powinien mieć na uwadze w szczególności zasadę niedyskryminacji pracowników.

Pracodawca, typując osoby do zwolnienia, nie może kierować się dowolnością. Powinien zastosować obiektywne, sprawiedliwe kryteria doboru pracownika do zwolnienia i wziąć przy tym pod uwagę wszystkich pracowników. Kryteriami, którymi powinien kierować się pracodawca, mogą być, np. rodzaj kwalifikacji, wykształcenie czy staż pracy.

 

Negocjacje z przedstawicielami związków zawodowych

Pracodawca, decydujący się na redukcję zatrudnienia, ma obowiązek powiadomić o tym zakładową organizację związkową, działającą na terenie jego zakładu pracy. Pisemne powiadomienie  musi zawierać informacje o:

  • przyczynach zwolnienia grupowego,
  • liczbie zatrudnionych pracowników i grupach zawodowych, do których oni należą,
  • grupach zawodowych pracowników objętych zamiarem grupowego zwolnienia,
  • okresie, w ciągu którego nastąpi takie zwolnienie,
  • kryteriach doboru pracowników,
  • kolejności dokonywania zwolnień,
  • propozycjach rozstrzygnięcia spraw pracowniczych związanych z zamierzonym grupowym zwolnieniem, a jeżeli obejmują one świadczenia pieniężne, pracodawca jest obowiązany dodatkowo przedstawić sposób ustalania ich wysokości.

Porozumienie dotyczące zwolnień grupowych powinno zostać zawarte między pracodawcą a związkami zawodowymi w terminie nie dłuższym niż 20 dni od dnia złożenia przez pracodawcę zawiadomienia do związków.

 

Odprawa pieniężna

Osobom objętym zwolnieniami grupowymi przysługuje odprawa pieniężna w wysokości:

  • jednomiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 2 lata;
  • dwumiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy od 2 do 8 lat;
  • trzymiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy ponad 8 lat.

Wysokość odprawy pieniężnej nie może przekroczyć kwoty 15-krotności minimalnego wynagrodzenia za pracę brutto, ustalanego na podstawie odrębnych przepisów, obowiązującego w dniu rozwiązania stosunku pracy.

 

Rozwiązania w czasie epidemii

Na okres obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, ogłoszonego z powodu COVID-19, wprowadzono nowe rozwiązania dotyczące odpraw dla pracowników. Wysokość odprawy, odszkodowania lub innego świadczenia pieniężnego wypłacanego przez pracodawcę w związku z rozwiązaniem umowy o pracę (jeżeli przepisy przewidują obowiązek wypłacenia świadczenia) nie może przekroczyć 10-krotności minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Przepis ten stosuje się odpowiednio w przypadku wypowiedzenia albo rozwiązania umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której mają zastosowanie przepisy Kodeksu cywilnego.

 

Szczegółowych informacji na temat przepisów prawa pracy udziela Państwowa Inspekcja Pracy.

 

Katarzyna Sędziak (Zielona Linia 19524, Centrum Informacyjne Służb Zatrudnienia)

Źródło:

Ustawa z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz. U. z 2015 r., poz.192)

https://www.pip.gov.pl/pl/f/v/146465/zw%20grupowe.pdf

 


Uwaga! Wszystkie treści i materiały zamieszczane na portalu www.zielonalinia.gov.pl, opracowywane przez grupę redakcyjną, mają charakter informacyjny. Redakcja portalu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były rzetelne i wiarygodne. Nie stanowią one wiążącej interpretacji przepisów prawnych.

Zobacz podobne artykuły:

  • Dni wolne na poszukiwanie pracy
    Pracodawca wypowiedział z Tobą umowę o pracę? Sprawdź, czy przysługują Ci dodatkowe dni wolne na poszukiwanie nowej pracy!

  • Podnoszenie kwalifikacji zawodowych
    Kodeks pracy definiuje podnoszenie kwalifikacji zawodowych jako zdobywanie lub uzupełnianie wiedzy i umiejętności przez pracownika z inicjatywy pracodawcy albo za jego zgodą. Jakie obowiązki ma pracodawca w związku z dokształcaniem swoich pracowników?

  • Zakładowy fundusz świadczeń socjalnych
    Zakładowy fundusz świadczeń socjalnych przeznaczony jest na finansowanie działalności socjalnej, różnych form wypoczynku, działalności kulturalno-oświatowej, sportowo-rekreacyjnej czy opieki nad dziećmi. Kto jest uprawniony do tych świadczeń i kiedy możemy z nich skorzystać?

  • Skrócenie okresu wypowiedzenia
    Okres wypowiedzenia umowy o pracę ma na celu ochronę interesów zarówno pracownika, jaki i pracodawcy. Co w przypadku, jeśli to właśnie w interesie pracownika czy pracodawcy jest wcześniejsze rozwiązanie umowy?

  • Umowa lojalnościowa
    Umowa lojalnościowa, zwana inaczej umową o zakazie konkurencji, ma na celu zabezpieczenie interesów pracodawcy przed ewentualnym, niepożądanym zachowaniem aktualnie zatrudnionych osób, jak i byłych pracowników. Zakaz konkurencji reguluje art. 101 Kodeksu pracy.

  • Tata w pracy
    Przepisy prawa pracy związane z opieką nad dzieckiem

  • Nagroda jubileuszowa dla pracownika
    Nagroda jubileuszowa jest premią pieniężną dla pracownika z wieloletnim stażem. Jaki staż pracy uprawnia do otrzymania takiej nagrody i komu ona przysługuje?

  • Trzynastka, czyli dodatkowe wynagrodzenie roczne
    Sprawdź, czy masz prawo do trzynastki, a jeśli tak, to czy na pewno zostanie wypłacona!

  • Potrzebujesz dostępu do starszych informacji? Skorzystaj z naszego Archiwum wiadomości.