Powrót

Urlop wypoczynkowy – prawo do pierwszego urlopu

Artykuł zgodny ze stanem prawnym na dzień: 2021-12-10

Urlop wypoczynkowy to czas zasłużonego, płatnego odpoczynku od pracy. Dla wielu pracowników jest on okresem bardzo wyczekiwanym. Często wiąże się z podróżą, wypoczynkiem na plaży czy błogim lenistwem. Aby uzyskać prawo do urlopu wypoczynkowego należy spełnić jeden podstawowy warunek – pracować. Kiedy uzyskujemy prawo do pierwszego urlopu i jak rośnie jego wymiar? Odpowiadamy.

Urlopy wypoczynkowe są rodzajem urlopów pracowniczych. Regulują je przepisy Kodeksu pracy. W art. 152. § 1 czytamy, że pracownikowi przysługuje prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego. Kolejny paragraf stanowi, że pracownik nie może zrzec się prawa do urlopu.

Prawa do urlopu wypoczynkowego nie można także przenieść na inną osobę. Ponadto, za czas urlopu pracownikowi należy się takie same wynagrodzenie jak za czas pracy. Zmienne składniki wynagrodzenia mogą być obliczane na podstawie przeciętnego wynagrodzenia z okresu 3 miesięcy poprzedzających miesiąc rozpoczęcia urlopu, a w przypadkach znacznego wahania wysokości wynagrodzenia okres ten może być przedłużony do 12 miesięcy.

Kwestię ustalania wynagrodzenia za czas urlopu reguluje rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop.

 

Pierwszy urlop

Podejmując pierwszą pracę pracownik nie nabywa od razu prawa do pełnego wymiaru urlopu wypoczynkowego. Dzieje się to stopniowo, miesiąc po miesiącu zatrudnienia. W roku kalendarzowym, w którym podjął pierwszą pracę, pracownik uzyskuje prawo do urlopu z upływem każdego miesiąca pracy, w wymiarze 1/12 wymiaru urlopu przysługującego mu po przepracowaniu roku. Prawo do kolejnych urlopów pracownik nabywa w każdym następnym roku kalendarzowym.

Jeżeli np. pracownik podjął pierwszą pracę 1 lutego, prawo do urlopu nabędzie po przepracowaniu każdego miesiąca, czyli 28 lutego, 31 marca, 30 kwietnia, 31 maja, 30 czerwca itd. Wymiar tego urlopu wynosi 1/12 z 20 dni (1,66 dnia) za każdy miesiąc. W tym przypadku nie zaokrągla się wymiaru urlopu w górę do pełnego dnia. Prawo do kolejnego urlopu wypoczynkowego pracownik nabędzie z dniem 1 stycznia następnego roku kalendarzowego.

 

Informacji w zakresie prawa do urlopu wypoczynkowego udziela Państwowa Inspekcja Pracy.

 

 

Wojciech Napora (Zielona Linia 19524, Centrum Informacyjne Służb Zatrudnienia)

Źródło:

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. 

Państwowa Inspekcja Pracy „Prawo pracy”.


Uwaga! Wszystkie treści i materiały zamieszczane na portalu www.zielonalinia.gov.pl, opracowywane przez grupę redakcyjną, mają charakter informacyjny. Redakcja portalu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były rzetelne i wiarygodne. Nie stanowią one wiążącej interpretacji przepisów prawnych.

Zobacz podobne artykuły:

  • Wykroczenia przeciwko prawom pracownika
    Przepisy Kodeksu pracy określają prawa i obowiązki pracowników. Przede wszystkim po to, by ich chronić. Ciężkie naruszenie praw pracownika stanowi podstawę do rozwiązania umowy o pracę, a niektóre z wykroczeń przeciwko prawom pracownika mogą być podstawą do nałożenia na pracodawcę kary grzywny.

  • Czym jest wypowiedzenie zmieniające?
    Pracodawca, który chce dalej zatrudniać pracownika, ale na innych warunkach niż określone w umowie o pracę, może skorzystać z przewidzianej w art. 42 Kodeksu pracy formy wypowiedzenia warunków pracy i płacy, zwanej wypowiedzeniem zmieniającym.

  • Komu przysługuje odprawa pieniężna po zwolnieniu z pracy?
    O odprawie pieniężnej nie przeczytamy w Kodeksie pracy. Zasady jej przyznawania opisuje ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. Komu, na mocy tego dokumentu, przysługuje odprawa pieniężna, tzw. odprawa ekonomiczna?

  • Umowa o pracę – co nie powinno się w niej znaleźć?
    Umowa o pracę regulowana jest przepisami Kodeksu pracy. Pracodawca zatrudniający pracownika w oparciu o umowę o pracę zobowiązany jest do zawarcia umowy zgodnie z przepisami prawa pracy. Każda umowa o pracę musi zawierać elementy wynikające z przepisów Kodeksu pracy, natomiast równie istotne jest to, czego w umowie o pracę nie powinno być. Podpowiadamy.

  • 5 zmian w Kodeksie pracy w 2023 roku [Infografika]
    Sprawdź, co się zmieni w Kodeksie pracy w 2023 roku.

  • Prawo do urlopu tacierzyńskiego i ojcowskiego, gdy matka dziecka nie pracuje
    Urlop tacierzyński i ojcowski to uprawnienia rodzicielskie przysługujące pracującemu ojcu. Nie są to jednak tożsame terminy. Podpowiadamy, jakie są różnice pomiędzy tymi uprawnieniami oraz czy przysługują one ojcu dziecka, gdy matka nie pracuje.

  • 6 wywiadów Zielonej Linii w pigułce
    W portalu zielonalinia.gov.pl staramy się regularnie umieszczać wywiady z ludźmi, którzy dają dobre rady, opowiadają o swoich zawodach i ścieżce kariery. W 2022 roku udało nam się porozmawiać z dietetyczką, psycholożką, pisarką, Okręgowym Inspektorem Pracy w Katowicach, strażakiem oraz osobą, która organizuje i dostarcza pomoc na Ukrainę. Oto przegląd wywiadów, które przeprowadziliśmy w mijającym roku.

  • Sprawowanie opieki nad chorym dzieckiem a urlop wypoczynkowy
    Zgodnie z przepisami, jeśli pracownik zachoruje w trakcie urlopu wypoczynkowego, dochodzi do przerwania urlopu. Zwolnienie lekarskie jest bowiem nadrzędne. Co w sytuacji, jeśli podczas urlopu wypoczynkowego zachoruje dziecko pracownika? Czy urlop również zostaje przerwany? Podpowiadamy!

  • Potrzebujesz dostępu do starszych informacji? Skorzystaj z naszego Archiwum wiadomości.

    Pokaż/ukryj panel komentarzy