Powrót

Urlop wypoczynkowy – prawo do pierwszego urlopu

Artykuł zgodny ze stanem prawnym na dzień: 2021-12-10

Urlop wypoczynkowy to czas zasłużonego, płatnego odpoczynku od pracy. Dla wielu pracowników jest on okresem bardzo wyczekiwanym. Często wiąże się z podróżą, wypoczynkiem na plaży czy błogim lenistwem. Aby uzyskać prawo do urlopu wypoczynkowego należy spełnić jeden podstawowy warunek – pracować. Kiedy uzyskujemy prawo do pierwszego urlopu i jak rośnie jego wymiar? Odpowiadamy.

Urlopy wypoczynkowe są rodzajem urlopów pracowniczych. Regulują je przepisy Kodeksu pracy. W art. 152. § 1 czytamy, że pracownikowi przysługuje prawo do corocznego, nieprzerwanego, płatnego urlopu wypoczynkowego. Kolejny paragraf stanowi, że pracownik nie może zrzec się prawa do urlopu.

Prawa do urlopu wypoczynkowego nie można także przenieść na inną osobę. Ponadto, za czas urlopu pracownikowi należy się takie same wynagrodzenie jak za czas pracy. Zmienne składniki wynagrodzenia mogą być obliczane na podstawie przeciętnego wynagrodzenia z okresu 3 miesięcy poprzedzających miesiąc rozpoczęcia urlopu, a w przypadkach znacznego wahania wysokości wynagrodzenia okres ten może być przedłużony do 12 miesięcy.

Kwestię ustalania wynagrodzenia za czas urlopu reguluje rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop.

 

Pierwszy urlop

Podejmując pierwszą pracę pracownik nie nabywa od razu prawa do pełnego wymiaru urlopu wypoczynkowego. Dzieje się to stopniowo, miesiąc po miesiącu zatrudnienia. W roku kalendarzowym, w którym podjął pierwszą pracę, pracownik uzyskuje prawo do urlopu z upływem każdego miesiąca pracy, w wymiarze 1/12 wymiaru urlopu przysługującego mu po przepracowaniu roku. Prawo do kolejnych urlopów pracownik nabywa w każdym następnym roku kalendarzowym.

Jeżeli np. pracownik podjął pierwszą pracę 1 lutego, prawo do urlopu nabędzie po przepracowaniu każdego miesiąca, czyli 28 lutego, 31 marca, 30 kwietnia, 31 maja, 30 czerwca itd. Wymiar tego urlopu wynosi 1/12 z 20 dni (1,66 dnia) za każdy miesiąc. W tym przypadku nie zaokrągla się wymiaru urlopu w górę do pełnego dnia. Prawo do kolejnego urlopu wypoczynkowego pracownik nabędzie z dniem 1 stycznia następnego roku kalendarzowego.

 

Informacji w zakresie prawa do urlopu wypoczynkowego udziela Państwowa Inspekcja Pracy.

 

 

Wojciech Napora (Zielona Linia 19524, Centrum Informacyjne Służb Zatrudnienia)

Źródło:

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy. 

Państwowa Inspekcja Pracy „Prawo pracy”.


Uwaga! Wszystkie treści i materiały zamieszczane na portalu www.zielonalinia.gov.pl, opracowywane przez grupę redakcyjną, mają charakter informacyjny. Redakcja portalu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były rzetelne i wiarygodne. Nie stanowią one wiążącej interpretacji przepisów prawnych.

Zobacz podobne artykuły:

  • Nieprzestrzeganie praw pracownika - gdzie szukać pomocy?
    Pracownicy i pracodawcy z roku na rok są coraz bardziej świadomi swoich praw i obowiązków wynikających z umowy o pracę. Niestety nieprawidłowości w tym zakresie wciąż się zdarzają. Podpowiadamy, co grozi pracodawcy za nieprzestrzeganie praw pracownika oraz gdzie w takiej sytuacji pracownik może szukać pomocy.

  • Prawo pracy – czas pracy
    Co się kryje pod pojęciem czas pracy? Co się do niego wlicza? Jak wyglądają normy czasu pracy? Odpowiadamy.

  • Stosunek pracy a umowy cywilnoprawne
    Pracę można świadczyć w różnych formach. O tym, którą wybrać decydują w głównej mierze charakter wykonywanego zajęcia i deklaracja stron. Jak różne formy świadczenia pracy wyglądają w świetle obowiązujących przepisów? Czym jest stosunek pracy, a czym świadczenie pracy na podstawie umów cywilnoprawnych? Odpowiadamy.

  • Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy
    Zgodnie z art. 36 (2) Kodeksu pracy, w związku z wypowiedzeniem umowy o pracę pracodawca może zwolnić pracownika z obowiązku świadczenia pracy do upływu okresu wypowiedzenia. Sprawdź, czy w tym okresie pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia oraz czy pracodawca może cofnąć decyzję o zwolnieniu pracownika z obowiązku świadczenia pracy.

  • Udzielanie urlopu wypoczynkowego
    Jakie zasady obowiązują pracodawcę i pracownika przy udzielaniu urlopu wypoczynkowego? Jak to wygląda w przypadku osoby zatrudnionej na niepełny etat lub posiadającej orzeczenie o umiarkowanym lub znacznym stopniu niepełnosprawności? Odpowiadamy.

  • Kobieta pracująca, czyli uprawnienia pracujących mam
    Połączenie roli mamy z życiem zawodowym nie jest łatwym zadaniem. Kodeks pracy przewiduje jednak szereg praw i przywilejów, które mogą to nieco ułatwić. Podpowiadamy, jakie uprawnienia pracownicze przysługują kobietom, wracającym do pracy po zakończeniu urlopu macierzyńskiego, rodzicielskiego czy wychowawczego.

  • Urlop wypoczynkowy - wymiar urlopu
    Wymiar urlopu wypoczynkowego zależy od stażu pracy, do którego wliczają się także inne okresy. Jak zmienia się ilość dni wolnych przysługujących pracownikowi w zależności od przepracowanych lat i ukończonej szkoły? Jak policzyć wymiar urlopu wypoczynkowego? Odpowiadamy.

  • Rodzaje wypowiedzenia umowy o pracę przez pracodawcę
    Zwolnienie pracownika może mieć różne przyczyny. Niezależnie od nich pracodawca powinien kierować się przepisami Kodeksu pracy. Podpowiadamy, jakie są tryby rozwiązania stosunku pracy z inicjatywy pracodawcy.

  • Potrzebujesz dostępu do starszych informacji? Skorzystaj z naszego Archiwum wiadomości.

    Pokaż/ukryj panel komentarzy