Powrót

Uprawnienia po urlopie macierzyńskim

Artykuł zgodny ze stanem prawnym na dzień: 2019-07-31

Wracasz do pracy po urlopie macierzyńskim? Sprawdź swoje prawa!

Prawo chroni kobiety w ciąży oraz na urlopach związanych z rodzicielstwem, nie zapomina również o matkach wracających do pracy po przerwie związanej z opieką nad dzieckiem. Przepisy zapewniają powrót na dotychczasowe stanowisko, ochronę zatrudnienia oraz dodatkowe wolne.

 

Zakończenie urlopu macierzyńskiego

 

Po zakończonym urlopie macierzyńskim pracodawca musi przyjąć pracownicę na stanowisko, które zajmowała przed porodem. Jeśli nie jest to możliwe, bo takie sytuacje mają miejsce, zobowiązany jest zapewnić stanowisko równorzędne z zajmowanym przed urlopem lub stanowisko odpowiadające kwalifikacjom zawodowym podwładnej. Przy czym zmiana nie może wpłynąć na obniżenie wynagrodzenia. Podwyżka, jest możliwa.

 

Praca w nadgodzinach tylko za zgodą pracownika

 

Pracownika opiekującego się dzieckiem do 4. roku życia nie wolno bez jego zgody zatrudniać w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej oraz w systemie przerywanego czasu pracy. Zgody podwładnego wymaga również delegacja poza stałe miejsce pracy.

 

Dodatkowe wolne

 

Mamie, która wraca do pracy i karmi jeszcze dziecko piersią, przysługuje wolne na karmienie. Pracownica karmiąca dziecko piersią ma prawo do dwóch półgodzinnych przerw. W przypadku karmienia więcej niż jednego dziecka, przysługują dwie przerwy 45-minutowe. Przerwy mogą być udzielane łącznie i są wliczane do czasu pracy – przysługuje za nie wynagrodzenie.

Do ukończenia przez dziecko 14. roku życia, w ciągu roku rodzicom przysługują dwa dni zwolnienia od pracy tzw. opieki nad dzieckiem. Wole można wykorzystać na godziny (16 h). Za ten czas również przysługuje wynagrodzenie.

 

Ochrona przed zwolnieniem

 

Mamy, uprawnione do urlopu wychowawczego, które zdecydują się obniżyć wymiar czasu pracy, zyskują ochronę zatrudnienia. 

Pracownik uprawniony do urlopu wychowawczego może złożyć pisemny wniosek o obniżenie wymiaru czasu  pracy do wymiaru nie niższego niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy w okresie, w którym mógłby korzystać z urlopu wychowawczego. Od dnia złożenia wniosku (na 21 dni przed) do dnia powrotu do nieobniżonego wymiaru czasu pracy, nie dłużej niż przez łączny okres 12 miesięcy obowiązuje ochrona przed zwolnieniem.

 

Joanna Kuzub (Zielona Linia 19524, Centrum Informacyjne Służb Zatrudnienia)

Źródło: Ustawa z dnia 26czerwca 1974r. Kodeks pracy


Uwaga! Wszystkie treści i materiały zamieszczane na portalu zielonalinia.gov.pl,opracowywane przez grupę redakcyjną, mają charakter informacyjny. Redakcja portalu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były rzetelne i wiarygodne. Nie stanowią one wiążącej interpretacji przepisów prawnych.

Zobacz podobne artykuły:

  • Nowelizacja Kodeksu pracy – jawność wynagrodzeń i równość szans
    24 grudnia 2025 r. weszła w życie nowelizacja Kodeksu pracy w zakresie jawności wynagrodzeń oraz równości szans. Sprawdź, jakie nowe obowiązki informacyjne otrzymali pracodawcy oraz co się zmieniło w procesach rekrutacyjnych.

  • Wynagrodzenie minimalne w 2026 r.
    Wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę (najczęściej dotyczy umów o pracę) oraz minimalnej stawki godzinowej (najczęściej dotyczy umów zleceń) zmienia się zawsze 1 stycznia. W latach 2023 i 2024 kwoty aktualizowano dwa razy (1 stycznia i 1 lipca). W 2025 r. wysokość płacy minimalnej zmieniła się tylko raz. To samo zaplanowano w 2026 r., gdy minimalne wynagrodzenie zostanie wprowadzone jedynie 1 stycznia i będzie obowiązywać przez cały rok. Ile wyniesie? Odpowiadamy.

  • Niedziele handlowe w 2026 r
    Przepisy zakazują handlu oraz wykonywania czynności związanych z handlem oraz powierzania pracownikowi lub zatrudnionemu wykonywania pracy w handlu oraz wykonywania czynności związanych z handlem w niedziele i święta w placówkach handlowych. Od tej ustawowej zasady są jednak wyjątki. Wyłączają one z tego zakazu 8 niedziel. O które z nich w 2026 r. chodzi? Odpowiadamy.

  • Wigilia Bożego Narodzenia dniem wolnym od pracy! Czy dla wszystkich?
    W 2025 roku Wigilia po raz pierwszy będzie dniem wolnym od pracy. Kodeks pracy przewiduje jednak sytuacje, w których praca w niedziele i święta, w tym w Wigilię, jest dozwolona. Sprawdź, kogo ten przepis dotyczy oraz jakim sankcjom podlega pracodawca, który go nie stosuje.

  • Święta wolne od pracy w 2026 roku
    W Polsce obowiązuje 14 ogólnopaństwowych świąt wolnych od pracy. Warto zatem wcześniej zaplanować swój urlop, aby zyskać więcej dni wolnego. Podpowiadamy, w jakie dni przypadają święta wolne od pracy w 2026 roku!

  • Bieg okresu wypowiedzenia [INFOGRAFIKA]
    Czy wiesz, jak liczyć bieg okresu wypowiedzenia? Podpowiadamy!

  • Brak wynagrodzenia a rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia
    Czy niewypłacanie pracownikowi wynagrodzenia na czas może być powodem rozwiązania umowy przez pracownika bez wypowiedzenia? Na co zwrócić uwagę i jakie przepisy Kodeksu pracy mają w tym przypadku zastosowanie? Odpowiadamy.

  • Staż pracy a służba wojskowa, w tym pełniona za granicą
    Czy okres pełnienia służby wojskowej wlicza się do stażu pracy? Jak to wygląda w przypadku odbywania służby wojskowej za granicą?

  • Potrzebujesz dostępu do starszych informacji? Skorzystaj z naszego Archiwum wiadomości.

    Pokaż/ukryj panel komentarzy