Powrót

Praca a honorowy dawca krwi

Artykuł zgodny ze stanem prawnym na dzień: 2022-04-29

Honorowemu dawcy krwi, który wybiera się oddać krew, przysługuje czas wolny od pracy. Jego ilość (1 dzień czy 2 dni) zależy od tego, czy jest ogłoszony stan zagrożenia epidemicznego albo stan epidemii. Co o honorowym oddawaniu krwi przez pracownika „mówią” przepisy?

 

Przepisów dotyczących czasu wolnego pracownika honorowo oddającego krew nie znajdziemy w Kodeksie pracy. To ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o publicznej służbie krwi reguluje tę kwestię. Artykuł 9 tego dokumentu odnosi się do czasu, w którym nie ma ogłoszonego stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii. Czytamy w nim m.in.:

 

„1. Zasłużonemu honorowemu dawcy krwi i honorowemu dawcy krwi przysługuje:

 

1) zwolnienie od pracy oraz zwolnienie od wykonywania czynności służbowych w dniu, w którym oddaje krew, i na czas okresowego badania lekarskiego dawców krwi na zasadach określonych w odrębnych przepisach;

2) zwrot utraconego zarobku na zasadach wynikających z przepisów prawa pracy;”.

 

Czytaj także: Miałeś wypadek przy pracy? Sprawdź, czy otrzymasz odszkodowanie!

 

Z tego przepisu wynika, że w czasie, w którym nie ogłoszono stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii pracownikowi, który honorowo oddaje krew przysługuje dzień wolny od pracy (w dniu, w którym oddaje krew). Jest to dzień, za który pracownikowi przysługuje wynagrodzenie.

 

Stan epidemii lub stan zagrożenia epidemicznego

 

Przepisy ustawy o publicznej służbie krwi regulują także kwestię honorowego oddawania krwi przez pracowników w okresie ogłoszonego stanu epidemii lub stanu zagrożenia epidemicznego.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii:

 

„§ 1. W okresie od dnia 20 marca 2020 r. do odwołania na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej ogłasza się stan epidemii w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2.”

 

Stan epidemii trwa w Polsce od 20 marca 2020 r (wcześniej, od 14 marca 2020 r. trwał stan zagrożenia epidemicznego) i w tych okolicznościach zastosowanie mają przepisy zawarte w art. 9a ustawy o publicznej służbie krwi. Czytamy w nim m.in., że honorowemu dawcy krwi, który oddał krew lub jej składniki, w tym osocze po chorobie COVID-19, przysługują uprawnienia, o których mowa w art. 9, z tym że wymiar zwolnienia od pracy oraz zwolnienia od wykonywania czynności służbowych przysługuje w dniu, w którym oddał krew lub jej składniki, oraz w dniu następnym.

Oznacza to, że w okresie ogłoszonego stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii pracownikowi honorowo oddającemu krew przysługują 2 dni wolnego (dzień, w którym oddaje krew i dzień następny). Uprawnienie to przysługuje wszystkim honorowym dawcom krwi, a nie jedynie tym, którzy przeszli chorobę COVID-19.

 

Czytaj także: Urlop macierzyński – wymiar i zasady udzielania

 

Warto dodać, że pracownik może zrzec się drugiego dnia wolnego i świadczyć w nim pracę. W tym celu powinien złożyć u pracodawcy stosowne oświadczenie. Jeżeli takie oświadczenie (o braku zamiaru korzystania z dnia wolnego) złoży, dzień ten przepadnie. Nie można go będzie wykorzystać w innym terminie. 

Drugi dzień wolny przepadnie również pracownikowi, który pracuje od poniedziałku do piątku i pójdzie honorowo oddać krew w piątek. Drugim dniem wolnym od pracy nie będzie wówczas poniedziałek, ponieważ nie jest to następny dzień. W ustawie czytamy, że zwolnienie od wykonywania czynności służbowych przysługuje w dniu, w którym honorowy krwiodawca oddał krew lub jej składniki, oraz w dniu następnym.

 

Wojciech Napora (Zielona Linia 19524, Centrum Informacyjne Służb Zatrudnienia)

Źródło:

Ustawa z dnia 22 sierpnia 1997 r. o publicznej służbie krwi.

Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii.

Państwowa Inspekcja Pracy.

 

 


Uwaga! Wszystkie treści i materiały zamieszczane na portalu www.zielonalinia.gov.pl, opracowywane przez grupę redakcyjną, mają charakter informacyjny. Redakcja portalu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były rzetelne i wiarygodne. Nie stanowią one wiążącej interpretacji przepisów prawnych.

Zobacz podobne artykuły:

  • Urlop w okresie wypowiedzenia
    Urlop wypoczynkowy jest jednym z uprawnień pracowniczych. Jego wymiar i sposób udzielania określają przepisy Kodeksu pracy. Szczególną sytuacją, w której pracownika wysyła się na urlop wypoczynkowy jest okres wypowiedzenia. Jak to wygląda w świetle obowiązujących przepisów? Wyjaśniamy.

  • Czy można podpisać umowę o pracę w trakcie zwolnienia lekarskiego?
    Zwolnienie lekarskie pracownika to szczególny czas, w którym np. pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę. Stanowi o tym art. 41 Kodeksu pracy. Co w sytuacji, gdy pracownik chce podpisać umowę o pracę w trakcie choroby? Czy ma do tego prawo? Odpowiadamy.

  • Zatrudnienie młodocianego w czasie wakacji
    Wakacje to dla młodzieży czas wypoczynku. Są jednak tacy, którzy w tym okresie decydują się na podjęcie pracy. Chcą podreperować swój budżet oraz zdobyć zawodowe doświadczenie. Przepisy Kodeksu pracy umożliwiają zatrudnienie osoby młodocianej, jednak są pewne warunki. Jakie? Odpowiadamy.

  • Kodeks pracy - wygaśnięcie umowy o pracę
    Rozwiązanie umowy o pracę następuje najczęściej z inicjatywy pracodawcy lub pracownika. Są też sytuacje, w których umowę rozwiązuje się bez wypowiedzenia z winy pracownika lub pracodawcy. Przepisy przewidują również okoliczności wygaśnięcia umowy o pracę. Co się kryje za tym pojęciem? Kiedy może dojść do wygaśnięcia umowy o pracę? Wyjaśniamy.

  • Urlop wypoczynkowy po urlopach związanych z rodzicielstwem
    Przebywasz na urlopie macierzyńskim, rodzicielskim lub wychowawczym? Sprawdź, co z niewykorzystanym urlopem wypoczynkowym.

  • Na czym polega system przerywanego czasu pracy?
    Jeżeli jest to uzasadnione rodzajem pracy lub jej organizacją, pracodawca może zastosować system przerywanego czasu pracy. Czym charakteryzuje się taki system pracy oraz kiedy można go stosować? Tutaj znajdziesz odpowiedzi na te pytania.

  • Ochrona zatrudnienia kobiet w ciąży [INFOGRAFIKA]
    Kobietom w ciąży przysługują specjalne uprawnienia wynikające ze stosunku pracy. Sprawdź, kiedy chronione są przed zwolnieniem.

  • Monitoring w pracy
    Monitoring, czyli nadzór kamer, w miejscu pracy jest możliwy tylko pod pewnymi warunkami. Określają je przepisy Kodeksu pracy. W jakich okolicznościach i gdzie pracodawca może zainstalować kamery? Przez jaki czas można przechowywać nagrania z monitoringu? Odpowiadamy.

  • Potrzebujesz dostępu do starszych informacji? Skorzystaj z naszego Archiwum wiadomości.

    Pokaż/ukryj panel komentarzy