Bezrobotni a działalność nierejestrowa
Artykuł zgodny ze stanem prawnym na dzień: 2026-01-09
Działalność nierejestrowa, nazywana również nierejestrowaną lub nieewidencjonowaną, stanowi dobry sposób na dorobienie lub przetestowanie pomysłu na biznes. Nie wymaga rejestracji firmy, czyli uzyskania wpisu do CEIDG (Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej), i odprowadzania składek, które się z tym wiążą. Czy bezrobotni mogą prowadzić działalność nierejestrową? Odpowiadamy.
O tym, że działalność nierejestrowa nie jest działalnością gospodarczą stanowi ustawa Prawo przedsiębiorców. Czytamy w niej:
„Art. 5. 1. Nie stanowi działalności gospodarczej działalność wykonywana przez osobę fizyczną, której przychód należny z tej działalności nie przekracza w żadnym miesiącu 75 % kwoty minimalnego wynagrodzenia, o którym mowa w ustawie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2024 r. poz. 1773), i która w okresie ostatnich 60 miesięcy nie wykonywała działalności gospodarczej.”
Od 1 stycznia 2026 r. przepis ten będzie brzmiał nieco inaczej. Zmianie ulegnie sposób liczenia przychodów (nie w miesiącu, a w kwartale). W nowej wersji, przepis ten będzie brzmiał:
„Art. 5. 1. Nie stanowi działalności gospodarczej działalność wykonywana przez osobę fizyczną, której przychód należny z tej działalności nie przekracza w żadnym kwartale 225 % kwoty minimalnego wynagrodzenia, o którym mowa w ustawie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2024 r. poz. 1773), i która w okresie ostatnich 60 miesięcy nie wykonywała działalności gospodarczej.”
Jak wynika z powyższych zapisów ustawy kluczowymi elementami dla uznania działalności za nierejestrową jest limit przychodów – 75% minimalnego wynagrodzenia za pracę miesięcznie (do końca 2025 r. - 3499,50 zł), 225% minimalnego wynagrodzenia za pracę kwartalnie (od 1 stycznia 2026 r. - 10 813,50 zł) – oraz nieprowadzenie działalności gospodarczej w okresie ostatnich 60 miesięcy poprzedzających rozpoczęcie wykonywania działalności nieewidencjonowanej. Niewykonywanie działalności gospodarczej to także okres jej zawieszenia.
Przekroczenie miesięcznego limitu przychodu (od 1 stycznia 2026 r. kwartalnego limitu przychodu) oznacza uznanie nierejestrowanej działalności za działalność gospodarczą. W związku z tym, od momentu przekroczenia limitu przychodu, w ciągu 7 dni należy zarejestrować działalność w CEIDG.
Czy działalność nierejestrową mogą wykonywać bezrobotni?
Osoby zarejestrowane w urzędzie pracy jako bezrobotne mogą prowadzić działalność nierejestrowaną, ale w ograniczonej formie. Bo chociaż działalność taka nie jest traktowana jak działalność gospodarcza, to jednak uzyskuje się z niej przychody (do 75% minimalnego wynagrodzenia za pracę miesięcznie, od 1 stycznia 2026 r. do 225% minimalnego wynagrodzenia za pracę kwartalnie). I tu pojawia się pierwsze ograniczenie, wynikające z ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Zgodnie z zawartym w niej przepisie, osoba bezrobotna nie może mieć stałego źródła dochodu, czyli m.in. uzyskiwać miesięcznie przychodu w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę. W przypadku działalności nierejestrowanej limit to 75% miesięcznie (od 1 stycznia 2026 r. 225% kwartalnie). Tak więc przekroczenie limitu 50% minimalnego wynagrodzenia za pracę miesięcznie sprawi, że bezrobotny zostanie pozbawiony statusu bezrobotnego, mimo że nie przekroczył dopuszczalnego limitu (75%) wykonując działalność nierejestrowaną.
Drugie ograniczenie dotyczy zawierania umów cywilnoprawnych. Działalność nierejestrowana może być prowadzona w oparciu o którąś z nich, a więc umowę agencyjną, umowę zlecenia, umowę o dzieło lub umowę o pomocy przy zbiorach. Każda mieści się jednak w kategorii innej pracy zarobkowej, o której czytamy w ustawie o rynku pracy i służbach zatrudnienia.
„Ilekroć w ustawie jest mowa o innej pracy zarobkowej – oznacza to wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umów cywilnoprawnych, w tym umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło lub umowy o świadczenie usług, do której stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu, albo umowy o pomocy przy zbiorach, o której mowa w art. 91a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników, lub w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych.”
Żeby uzyskać lub zachować status bezrobotnego, osoba prowadząca działalność nierejestrowaną nie może mieć zawartej umowy cywilnoprawnej (wykonywać innej pracy zarobkowej).
Szczegółowych informacji w zakresie wsparcia dostępnego w urzędach pracy udzielają konsultanci Zielonej Linii pod numerem telefonu 19 524.
Wojciech Napora (Zielona Linia 19524, Centrum Informacyjne Służb Zatrudnienia)
Źródło:
Ustawa z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia.
Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców.
Biznes.gov.pl.
Uwaga! Wszystkie treści i materiały zamieszczane na portalu zielonalinia.gov.pl,opracowywane przez grupę redakcyjną, mają charakter informacyjny. Redakcja portalu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były rzetelne i wiarygodne. Nie stanowią one wiążącej interpretacji przepisów prawnych.
Zobacz podobne artykuły:
Wynagrodzenie minimalne w 2026 r. Wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę (najczęściej dotyczy umów o pracę) oraz minimalnej stawki godzinowej (najczęściej dotyczy umów zleceń) zmienia się zawsze 1 stycznia. W latach 2023 i 2024 kwoty aktualizowano dwa razy (1 stycznia i 1 lipca). W 2025 r. wysokość płacy minimalnej zmieniła się tylko raz. To samo zaplanowano w 2026 r., gdy minimalne wynagrodzenie zostanie wprowadzone jedynie 1 stycznia i będzie obowiązywać przez cały rok. Ile wyniesie? Odpowiadamy.
Różne rodzaje spółek a status bezrobotnego Przepisów dotyczących warunków, które należy spełnić, by uzyskać status bezrobotnego należy szukać w ustawie o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Znajdują się w niej m.in. zapisy dotyczące rejestracji w urzędzie pracy odnoszące się do różnego rodzaju spółek. W tym artykule przyjrzymy się im bliżej.
Dochód a status bezrobotnego Ustawa o rynku pracy i służbach zatrudnienia (obowiązująca od 1 czerwca 2025 r.) określa m.in. zasady przyznawania statusu osoby bezrobotnej. Jednym z warunków jego otrzymania jest nieposiadanie źródła stałego dochodu. Co się kryje pod tym pojęciem? Odpowiadamy.
Okresy wpływające na wysokość zasiłku dla bezrobotnych Zastanawiasz się, w jakiej wysokości otrzymasz zasiłek dla bezrobotnych? Odpowiedź uzależniona jest od sumy Twoich okresów uprawniających do zasiłku. Sprawdź, w jakiej wysokości świadczenie otrzymasz!
Zaległe wynagrodzenie a status bezrobotnego Otrzymałeś zaległe wynagrodzenie lub premię? Sprawdź, czy ma to wpływ na status osoby bezrobotnej w urzędzie pracy!
Przychody osoby bezrobotnej Osoba bezrobotna (zarejestrowana w urzędzie pracy) to m.in. taka, która nie jest zatrudniona i nie wykonuje innej pracy zarobkowej. Ponadto zdolna i gotowa do podjęcia pracy. Czy taka osoba może osiągać przychód z innego tytułu niż praca? Odpowiadamy.
Status bezrobotnego a nieruchomość rolna Czy osoba, która posiada nieruchomość rolną może zarejestrować się w urzędzie pracy i uzyskać status bezrobotnego? Odpowiadamy.
Minimalne wynagrodzenie 2024 r. Podobnie jak w 2023 r. pierwsza podwyżka minimalnego wynagrodzenia będzie miała miejsce w styczniu 2024 r., a druga w lipcu 2024 r. Sprawdź, co warto wiedzieć na temat minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2024 r.
