Powrót

Coraz mniej czasu na wykorzystanie zaległego urlopu

Artykuł zgodny ze stanem prawnym na dzień: 2019-09-23

Jeszcze tylko tydzień pozostał na wykorzystanie zaległego urlopu wypoczynkowego z 2018 r. Co w sytuacji, gdy pracownik nie zdąży go wykorzystać? Kiedy niewykorzystany urlop przepada?

Zgodnie z przepisami Kodeksu pracy pracownikowi co roku przysługuje, w zależności od stażu pracy, 20 lub 26 dni urlopu wypoczynkowego. Urlop ten pracownik zobowiązany jest wykorzystać w roku kalendarzowym, w którym nabył do niego prawo. Jeśli zaś (z różnych przyczyn) mu się to nie uda, musi wykorzystać urlop najpóźniej do 30 września roku następnego.

Prawo do urlopu wypoczynkowego jest niezbywalne, co oznacza, że pracownik nie może przekazać swego urlopu osobie trzeciej. Nie może również zrezygnować z wypoczynku na rzecz rekompensaty finansowej.

 

Problemy z udzieleniem urlopu

 

Jak podaje Państwowa Inspekcja Pracy w 2018 roku inspektorzy wyegzekwowali zaległy urlop wypoczynkowy dla około 25 tys. pracowników. W 2017 roku dla ponad 22 tys. osób. Wolne nie było udzielane z różnych przyczyn, leżących po stronie zarówno pracodawców, jak i pracowników.

W przypadku pracowników można mówić o braku znajomości przepisów, nadmiernej obowiązkowości lub chęci kumulacji wolnego. Pracodawcy z kolei tłumaczą się brakami kadrowymi. A przecież urlop pracownika niesie korzyści nie tylko dla wypoczywającego, ale również dla firmy. Wypoczęty pracownik jest bardziej efektywny. Wysłanie pracownika na zaległy urlop pozwoli również pracodawcy uniknąć kary – naruszenie  przepisów prawa pracy dotyczących wykorzystania urlopu wypoczynkowego grozi bowiem karą grzywny w wysokości od 1 tys. do 30 tys. złotych.

Jeśli pracownik zwleka z urlopem wypoczynkowym i zbliża się ostateczny termin na jego wykorzystanie, pracodawca zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego może (bez uwzględniania i planowania terminu z podwładnym) wysłać go na zaległy wypoczynek. Aby skorzystać z tego uprawnienia, pracodawca powinien dysponować dowodami wskazującymi na to, iż zwracał się do pracownika z wnioskiem o zaplanowanie urlopu, a ten ignorował jego prośby.

Należy zaznaczyć, że wystarczy, aby pierwszy dzień urlopy przypadał na 30 września, a wymogi przepisu zostaną spełnione – zaległy urlop zostanie wykorzystany w terminie.

 

Niewykorzystany urlop przepada

 

Cytowany akt prawny mówi o tym, że roszczenia ze stosunku pracy ulegają przedawnieniu z upływem trzech lat. Co oznacza, że niewykorzystanie urlopu do 30 września nie powoduje utraty prawa do urlopu. Roszczenie o udzielenie zaległego urlopu przedawnia się dopiero z upływem 3 lat od dnia, w którym stało się wymagalne.

 

Zrzeczenie się urlopu za ekwiwalent pieniężny

 

Jak już zostało wspomniane, pracownik nie może zrzec się urlopu na rzecz rekompensaty finansowej, chyba że następuje rozwiązanie umowy. Kwestię urlopu w przypadku wypowiedzenia umowy o pracę reguluje Kodeks pracy. Zgodnie z art. 1671 pracownik w okresie wypowiedzenia zobowiązany jest wykorzystać przysługujący mu urlop, jeżeli pracodawca udzieli mu go w tym okresie. W związku z cytowanym paragrafem, decyzja dotycząca wykorzystania przez pracownika urlopu wypoczynkowego w okresie wypowiedzenia należy do pracodawcy. Zgoda pracownika nie jest niezbędna. Pracodawca również wybiera dogodny mu termin urlopu pracownika. Ważne, aby urlop zakończył się przed końcem okresu wypowiedzenia, a jego wymiar nie może przekraczać wymiaru wynikającego z przepisów.

Jeśli pracodawca nie zdecyduje się na wysłanie pracownika na urlop w trakcie wypowiedzenia, zobowiązany jest wypłacić mu ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.  

 

Joanna Kuzub (Zielona Linia 19524, Centrum Informacyjne Służb Zatrudnienia)

Źródło: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy


Uwaga! Wszystkie treści i materiały zamieszczane na portalu www.zielonalinia.gov.pl, opracowywane przez grupę redakcyjną, mają charakter informacyjny. Redakcja portalu dokłada wszelkich starań, aby informacje w nim zawarte były rzetelne i wiarygodne. Nie stanowią one wiążącej interpretacji przepisów prawnych.

Zobacz podobne artykuły:

  • Ekwiwalent za urlop wypoczynkowy w 2020 roku
    Podpowiadamy, jak obliczyć ekwiwalent za niewykorzystany urlop.

  • Dni wolne od pracy w 2020 roku
    Następny rok będzie rokiem przestępnym. Czeka nas aż 253 dni pracujących i 113 dni wolnych od pracy. W przeliczeniu na godziny, będziemy pracować o 16 godzin dłużej. Sprawdź kalendarz i zaplanuj urlop!

  • Sposób rozwiązania umowy istotny przy przyznawaniu zasiłku dla bezrobotnych
    Decydujące znaczenie przy przyznawaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych ma sposób rozwiązania umowy oraz to, która ze stron zdecydowała się na zakończenie współpracy. Warto sprawdzić, czy sposób w jaki została rozwiązana umowa wpłynie na prawo do zasiłku dla bezrobotnych!

  • Adaptacja odpowiedzią na automatyzację rynku pracy
    Postępujący rozwój technologii wywiera znaczący wpływ na rynek pracy oraz jego wymagania pod względem zapotrzebowania kadrowego. Zmiany te zachodzą na tyle szybko, że nie sposób przewidzieć jakie zawody oraz kwalifikacje staną się najbardziej pożądane w kolejnej dekadzie.

  • Co warto wiedzieć o urlopie okolicznościowym?
    Poza chorobą mogą zdarzyć się inne ważne wydarzenia w życiu rodzinnym, uniemożliwiające pracownikowi przyjście do pracy, w związku z którymi pracodawca jest zobowiązany udzielić urlopu.

  • Krwiodawstwo a nieobecność w pracy
    Oddawanie krwi to szlachetny gest, który nie wymaga zbyt wiele wysiłku, a może uratować komuś życie. Z tą dobroczynnością związane są pewne przywileje, między innymi ulgi podatkowe, czas wolny od zajęć szkolnych czy obowiązków zawodowych.

  • Minimalne wynagrodzenie wzrasta o kilkaset złotych
    Rada Ministrów przyjęła rozporządzenie w sprawie minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2020 roku. Pracowników z minimalnym wynagrodzeniem czeka podwyżka. O ile wzrośnie wynagrodzenie?

  • Rozwiązanie umowy o pracę a ciąża pracownicy
    Przepisy prawa pracy zapewniają kobietom w ciąży szczególną ochronę przed zwolnieniem, dzięki czemu pracodawcy zobligowani są do stworzenia im odpowiednich warunków zatrudnienia. Skala tej ochrony zależy w głównej mierze od rodzaju umowy o pracę, na podstawie której przyszła matka jest zatrudniona.

  • Potrzebujesz dostępu do starszych informacji? Skorzystaj z naszego Archiwum wiadomości.