Struktura rynku pracy w Polsce pokazuje wyraźne różnice między zawodami wykonywanymi przez kobiety i mężczyzn. Choć udział kobiet w całym rynku pracy wynosi około 45–47%, to w niektórych branżach stanowią one zdecydowaną większość zatrudnionych.

Najczęściej kobiety pracują w sektorach usługowych oraz w zawodach związanych z edukacją, opieką i administracją.

Ochrona zdrowia i opieka społeczna

Jest to najbardziej sfeminizowana branża w Polsce. Tutaj kobiety stanowią około 82% pracowników. Dominują one w zawodach:

• pielęgniarki,
• położnej,
• opiekunki osób starszych,
• fizjoterapeutki,
• pracowników socjalnych.

Dominacja kobiet w tych zawodach wynika m.in. z tradycyjnego przypisywania im ról opiekuńczych. Stąd też duża liczba kobiet studiuje kierunki medyczne.

Edukacja

Kolejną branżą, w której dominują kobiety jest edukacja. Kobiety stanowią tu ok. 79% pracowników.

Najczęściej pracują one jako:

• nauczycielki w szkołach podstawowych i przedszkolach,
• pedagorzki szkolne,
• wykładowczynie,
• wychowawczynie w placówkach opiekuńczych.

Co ciekawe, aż 83% absolwentów kierunków pedagogicznych w Polsce to kobiety, co dodatkowo wzmacnia ich dominację w tym sektorze.

Czytaj także: Nowelizacja Kodeksu pracy – jawność wynagrodzeń i równość szans

Handel i sprzedaż

W Polsce wiele kobiet pracuje w handlu detalicznym, który zatrudnia ponad połowę kobiet pracujących w tej branży. Typowe stanowiska dla tej branży to:

• sprzedawczyni,
• kasjerka,
• doradczyni klienta,
• pracownica obsługi klienta.

Usługi i branża kosmetyczna

W sektorze usług kobiety stanowią ok. 69% zatrudnionych, a najwięcej kobiet pracuje w usługach kosmetycznych jako fryzjerki, kosmetyczki, wizażystki, masażystki. Co istotne, w wielu z tych działalności kobiety są także właścicielkami firm – np. salonów fryzjerskich czy kosmetycznych.

Czytaj także: Pokolenie X na polskim rynku pracy

Nietypowe zawody w Polsce wykonywane przez kobiety

Choć wiele branż jest tradycyjnie kojarzonych z mężczyznami, coraz więcej Polek wybiera nietypowe profesje.

• Kobiety maszynistki. Do niedawna w Polsce prawie nie było kobiet prowadzących pociągi. Dziś coraz więcej z nich pracuje jako maszynistki, prowadząc zarówno pociągi pasażerskie, jak i towarowe.
• Kobiety górniczki. W górnictwie kobiety przez wiele lat nie mogły pracować pod ziemią. Obecnie przepisy się zmieniły i kobiety pracują w kopalniach, m.in. jako inżynierki górnictwa czy operatorki maszyn.
• Kobiety pilotki samolotów. Coraz więcej Polek zostaje pilotkami w liniach lotniczych lub w lotnictwie wojskowym. Choć nadal stanowią mniejszość, liczba kobiet w tym zawodzie systematycznie rośnie.
• Kobiety programistki i specjalistki IT. Choć branża IT wciąż jest zdominowana przez mężczyzn, udział kobiet powoli rośnie. Obecnie w Polsce kobiety stanowią znaczną część specjalistów nauki i technologii, a w tej grupie jest ich nawet 62%. (Raport SDG z 2023 roku).
• Kobiety kierowcy autobusów i ciężarówek. W wielu miastach można spotkać kobiety prowadzące autobusy komunikacji miejskiej. Coraz częściej pracują też jako kierowcy ciężarówek, szczególnie w transporcie międzynarodowym.

Źródło:

Główny Urząd Statystyczny (GUS), raporty o rynku pracy i SDG: https://raportsdg.stat.gov.pl/2023/Zdobywanie_wiedzy.html

Rocznik Nauk Społecznych: https://doi.org/10.18290/rns2023.0044

https://cij.world/