Ile wynosi czasowy wymiar przerw w pracy? Czy pracownik może w dowolny sposób z nich korzystać? Czy przepisowe przerwy w pracy wliczają się do czasu pracy? Odpowiadamy.

W Kodeksie pracy czytamy:

„Art. 134. § 1. Jeżeli dobowy wymiar czasu pracy pracownika:

1) wynosi co najmniej 6 godzin – pracownik ma prawo do przerwy w pracy trwającej co najmniej 15 minut;

2) jest dłuższy niż 9 godzin – pracownik ma prawo do dodatkowej przerwy w pracy trwającej co najmniej 15 minut;

3) jest dłuższy niż 16 godzin – pracownik ma prawo do kolejnej przerwy w pracy trwającej co najmniej 15 minut.

§ 2. Przerwy, o których mowa w § 1, wlicza się do czasu pracy.”

Czytaj także: Akta osobowe pracownika

Zgodnie z powyższym przepisem, czas przerw wlicza się do czasu pracy i tym samym przysługuje za nie wynagrodzenie.

Jak można spędzać przerwy?

Jako że przepisy Kodeksu pracy nie określają zasad korzystania z przerw w pracy, powinny być one zawarte w regulaminie pracy. Jak czytamy na stronie internetowej Państwowej Inspekcji Pracy, pracownik nie może swobodnie decydować o wykorzystaniu tych przerw poza siedzibą pracodawcy.

Takie stanowisko potwierdza również wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 marca 2017 roku, sygn. I PK 124/16, w którym czytamy m.in.:

„(…) co najmniej 15 minutowe przerwy w pracy wliczane do czasu pracy oraz miejsce ich wykorzystania określa pracodawca w regulaminie pracy (art. 104, 104¹  i art. 104²  § 1 Kodeksu pracy) lub w inny ustalony sposób (art. 104² § 2 Kodeksu pracy), w tym akceptowany przez pracodawcę lub uzgodniony z pracownikiem, który nie może dowolnie ani samowolnie decydować o miejscu wykorzystania krótkich przerw w pracy poza siedzibą pracodawcy lub poza innym wyznaczonym mu miejscem pozostawania do dyspozycji pracodawcy w czasie pracy (art. 128 Kodeksu pracy), do którego wlicza się przerwy w pracy, o których mowa w art. 134 Kodeksu pracy. Każde wyjście z miejsca pracy w czasie pracy (art. 128 Kodeksu pracy), w tym w czasie przerw w pracy wliczanych do czasu pracy (art. 134 Kodeksu pracy), dokonane bez powiadomienia, zgody lub akceptacji pracodawcy, w tym bez odnotowania w tzw. służbowej książce wyjść z pracy, może być ocenione jako naruszające postanowienia regulaminu i porządku pracy oraz zachowanie uzasadniające zastosowanie negatywnych rygorów (sankcji) prawa pracy.”

Czytaj także: Wynagrodzenie za pracę. Kilka ważnych informacji

Z powyższego wynika, że pracownik, który chce np. załatwić jakąś sprawę poza zakładem pracy (a regulamin pracy na to nie zezwala), powinien to uzgodnić z pracodawcą i swoje wyjście odnotować w książce wyjść z pracy. W art. 128 Kodeksu pracy czytamy m.in., że czasem pracy jest czas, w którym pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy w zakładzie pracy lub w innym miejscu wyznaczonym do wykonywania pracy. Jako że przerwy w pracy wlicza się do czasu pracy, pracownik powinien być w ich trakcie w dyspozycji pracodawcy.

Szczegółowych informacji w tym zakresie udzielają pracownicy Państwowej Inspekcji Pracy.

Źródło:

• Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy.
• Państwowa Inspekcja Pracy.